Hoe kan voedsel ons helpen gezonder te worden?

Hoe kan voedsel ons helpen gezonder te worden?


Mango voor een zuivere huid, pure chocola tegen een hoge bloeddruk, rode biet voor een goede leverfunctie of zalm tegen artritis. Het is zomaar een greep uit de 80 heerlijke en geneeskrachtige recepten van Dale Pinnock, voormalig chef-kok en voedingsdeskundige. In deze column legt hij uit hoe voedsel ons kan helpen gezonder te worden. 

Velen zien voedsel uitsluitend als noodzakelijke brandstof om op de been te blijven. Stoffen als koolhydraten en proteïnen – macrovoedingsstoffen – zijn dat ook. Ze zorgen voor energie en mogelijkheden om te groeien en te herstellen, maar voedsel is zoveel meer. Naast macrovoedingsstoffen bevat voedsel ook microvoedingsstoffen zoals vitaminen, mineralen, sporenelementen en essentiële vetzuren, die de sleutel vormen tot de chemische processen die zich in ons lichaam voltrekken. Zink regelt bijvoorbeeld de witte bloedlichaampjes, is van invloed op de manier waarop ons brein zich ontwikkelt en werkt, en creëert zelfs proteïnen die ontstekingen in toom houden. Essentiële vetzuren zijn de bouwstenen van hormonen en een hele groep communicatiemoleculen die pijn en ontstekingen regelen. B-vitaminen zetten voedsel om in energie en magnesium is essentieel voor meer dan duizend chemische reacties in het lichaam. Het mag dus duidelijk zijn dat het binnenkrijgen van voldoende vitaminen en mineralen een enorme invloed heeft op onze dagelijkse gezondheid.

Maar het wordt pas echt spannend als we gaan kijken naar de bestanddelen van diverse ingrediënten die niet direct onder voedingsstoffen vallen omdat ze niet onmisbaar zijn voor de gezondheid, maar die wel een medicinale werking hebben. Neem bijvoorbeeld fytonutriënten. Dat zijn chemische stoffen in planten, zoals pigmenten en hormonen, die de laatste jaren onderzocht zijn en inmiddels veel waardevolle toepassingen kennen. Zo kunnen chemische stoffen in kersen slapeloosheid tegengaan, helpt chocola tegen lage bloeddruk en kan rode wijn hartkwalen helpen voorkomen. En dat is pas het begin! Als we al deze dingen op een rij zetten wordt het duidelijk dat hetgeen we eten aanzienlijke invloed op ons herstelvermogen kan hebben.

Laten we bijvoorbeeld eens kijken naar hoge bloeddruk. Hoge bloeddruk veroorzaakt een verhoogde kans op hart- en vaatziekten omdat door de druk het risico op beschadiging van de vaatwanden toeneemt. Medicatie om de druk te verlagen ontlast het vaatstelsel en kan levens redden, maar het is heel belangrijk om ook het dieet en de levensstijl aan te passen. Zo moet de consumptie van zouten en slechte, verzadigde vetten teruggebracht worden en is het van belang om de glycemische index (een maat om aan te geven hoe snel koolhydraten in de darm worden verteerd en als glucose in het bloed worden opgenomen) goed in de gaten te houden, maar er zijn ook andere voedingsstoffen waarmee je kunt compenseren. Flavonoïden, een grote groep organische verbindingen die voorkomen in groene thee, uien en pure chocola, stimuleren bijvoorbeeld de aanmaak van stoffen die de bloedvaten verwijden en de bloeddruk verlagen, en omega 3-vetten gaan op natuurlijke wijze de vernauwing van bloedvaten tegen. Omdat dit alles grondig onderzocht, gedocumenteerd en bewezen is, weten we nu dat een uitgekiend dieet een valide plaats inneemt binnen de behandeling van hoge bloeddruk en tal van andere kwalen.

Volgens mij ontstaan de problemen bij een gepolariseerde, alles-of-nietsbenadering van behandelingen. Een dieet alleen, of uitsluitend medicatie, heeft een beperkte werking, maar door de twee samen te voegen, wordt het therapeutische spectrum veel breder. Als we begrijpen dat er meer dan één manier is om beter te worden, is de kans op herstel veel groter.


Meer columns


Wat een salade

Wat een salade

Een saladebijbel, maar waarom? Alles is immers een salade (tenzij het een soep is). Júist daarom. In het Nederlands denk je misschien meteen aan een koude bereiding, maar ik ken zelfs een versie van andijviestamppot die salade au lards heet. Fransen nemen het woord sowieso heel ruim: als ze zeggen ‘het werd nog een hele salade’, kan het betekenen dat er tumult was, of zelfs een vechtpartij. Roepen ze uit ‘Quelle salade!’, dan bedoelen ze: ‘Wat een zooitje!’ En dat kan dan ook zomaar een feestelijk zooitje zijn. Alle mengsels kun je dus eigenlijk salade noemen. En precies daarom is het heel leuk om er een boek over te maken.

Een geboren en getogen bakkerszoon

Een geboren en getogen bakkerszoon

Een geboren en getogen bakkerszoon, dat ben ik. Niet gek dus dat ik al heel jong besloot dat ik bakker wilde worden. Mijn vader was banketbakker en heeft mij de kneepjes van het vak geleerd. Toch besloot ik een iets ander pad in te slaan dan mijn vader: ik had ontdekt dat ik brood bakken fantastisch vond. Na de middelbare school begon ik dan ook gelijk met een bakkersopleiding. Daarna werd ik niet meteen bakker op de manier die je zou verwachten. Ik ging namelijk aan de slag bij een bedrijf dat ingrediënten leverde voor brood. Denk hierbij bijvoorbeeld aan amandelspijs of aroma’s. Ik ontwikkelde deze producten en mocht bij bakkers door heel Nederland en België op bezoek om te demonstreren hoe ze het best met deze ingrediënten aan de slag konden. Bij mijn volgende werkgever kwam mijn focus meer te liggen op biologische ingrediënten, en tegenwoordig ben ik naast ontwikkelaar ook adviseur. Het leukste hieraan vind ik dat ik mag samenwerken met andere bakkers, en natuurlijk dat het allemaal om dat magische brood draait.